Anonim şirketlerde kâr payı avansı

Kâr payı avansı, anonim şirketin kesinleşmiş yıllık finansal tablolarına göre kâr payı dağıtılmadan önce, ara dönem sonuçlarına dayanılarak pay sahiplerine yapılan ön ödemedir.

Kâr payı avansı dağıtılabilmesi için şirketin ilgili dönemde kâr elde etmiş olması ve kanunda öngörülen mali şartların gerçekleşmesi gerekir. Şirketin gerçek bir kârı bulunmadığı hâlde pay sahiplerine ödeme yapılması, sermayenin korunması ve şirket alacaklılarının korunması ilkeleri bakımından sorun yaratabilir.

Avans dağıtımı için şirketin finansal tablolarının ve ara dönem sonuçlarının doğru hazırlanması önemlidir. Dağıtılabilecek tutar hesaplanırken geçmiş yıl zararları, ayrılması gereken yedek akçeler, vergiler ve diğer kanuni kesintiler dikkate alınmalıdır.

Yıl sonunda kesinleşen kâr payı, daha önce ödenen avans tutarından düşük çıkarsa pay sahiplerinin aldığı fazla tutarı iade etmesi veya mahsup edilmesi gündeme gelebilir. Bu nedenle avans ödemesi kesin ve koşulsuz kâr payı niteliğinde değerlendirilmemelidir.

Kâr payı avansının pay sahiplerine eşit veya pay oranlarına uygun biçimde dağıtılması gerekir. Pay türleri, imtiyazlar ve şirket esas sözleşmesi dağıtım hesabında dikkate alınmalıdır.

Şirket, ara dönem finansal tablolarını, yönetim kurulu kararını, genel kurul kararını, ödeme kayıtlarını ve mahsup işlemlerini saklamalıdır. Usulsüz avans dağıtımı yönetim kurulu üyelerinin sorumluluğuna yol açabilir.