Genetik inceleme sonuçlarının saklanması ve imhası

Kararın konusu 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 80. maddesinin ikinci fıkrasında, bir suçla ilgili genetik inceleme sonucunda elde edilen bilgilerin belirli kararların kesinleşmesinden sonra yok edilmesi düzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesi, genetik verilerin özel nitelikli kişisel veri olduğunu vurgulamıştır. Bu veriler kişinin biyolojik özellikleri ve kimliği hakkında son derece hassas bilgiler içerebilir. Mahkeme, kanunda bazı kararlar bakımından imha yükümlülüğü bulunmasına rağmen mahkûmiyet, davanın reddi veya davanın düşmesi gibi diğer hâllerde verilerin ne kadar süreyle saklanacağının ve ne zaman imha edileceğinin açıkça düzenlenmediğini değerlendirmiştir.

Karar sonucu Anayasa Mahkemesi, CMK m. 80’in ikinci fıkrasının Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. İptal hükmünün, kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verilmiştir. Temel maddeler Genetik inceleme sonuçları özel nitelikli kişisel veridir. Bu verilerin saklanma süresi ve imha şartları kanunda açıkça düzenlenmelidir. Genetik verilerin kategorik ve belirsiz biçimde süresiz saklanması Anayasa’ya aykırı olabilir. Dikkat edilmesi gerekenler Karar, ceza soruşturmalarında genetik inceleme yapılmasını bütünüyle yasaklamamaktadır. Kararın temel konusu, elde edilen verilerin hangi süreyle saklanacağı ve kişinin bu verilerin silinmesini talep edip edemeyeceği konusunda yeterli güvencelerin bulunmamasıdır.