İdarenin bütünlüğü ve kamu tüzel kişiliği

İdarenin bütünlüğü ilkesi, devletin farklı idari birimlerinin ve kamu kurumlarının tamamen kopuk ve birbirinden bağımsız şekilde hareket edemeyeceğini ifade eder. Kamu hizmetlerinin ülke genelinde uyumlu, düzenli ve etkili biçimde yürütülmesi için idari teşkilatın bir bütünlük içinde çalışması gerekir.

Merkezden yönetim, kamu hizmetlerinin merkezi idare tarafından planlanmasını ve yürütülmesini ifade eder. Yerinden yönetim ise belirli kamu hizmetlerinin mahallî idareler veya hizmet yönünden yerinden yönetim kuruluşları tarafından yerine getirilmesini sağlar.

İdarenin bütünlüğü, merkezî idarenin taşra teşkilatı üzerindeki denetim ve koordinasyon yetkilerini de kapsar. Bununla birlikte, yerinden yönetim kuruluşlarının kanunla tanınan görev ve yetkileri korunmalı; merkezî idarenin denetimi vesayet sınırlarını aşarak yerel yönetimlerin yerine geçme sonucunu doğurmamalıdır.

Kamu tüzel kişiliği kanunla veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulabilir. Kamu tüzel kişileri, kendilerine verilen kamu hizmetlerini yürütürken kamu yararı amacına uygun davranmalı ve kanuni yetkilerinin dışına çıkmamalıdır.

Bu ilke, kamu kurumları arasındaki görev çatışmalarının önlenmesi, hizmetlerin koordinasyonu ve idari işlemlerin hukuka uygun biçimde yürütülmesi bakımından önemlidir.