Kiralananın kullanımı için gerekli izinlerin alınması ve ruhsata aykırılık

Kiralananın konut, ofis, işyeri, restoran, atölye veya başka bir faaliyet amacıyla kullanılması için belediye veya ilgili idarelerden izin alınması gerekebilir. Kira sözleşmesinde kullanım amacı belirtilmiş olsa bile, bu hüküm tek başına idari ruhsat yerine geçmez.

Kiraya veren, kiralananı sözleşmede amaçlanan kullanıma elverişli durumda teslim etmekle yükümlüdür. Taşınmazın yapısal veya hukuki durumu nedeniyle sözleşmede kararlaştırılan faaliyetin yapılamaması, kiraya verenin teslim ve elverişlilik borcu bakımından sorun oluşturabilir.

Kiracı ise yürüttüğü faaliyet için kendisine ait işletme ruhsatı, çalışma izni, vergi kaydı veya mesleki izinleri almakla yükümlü olabilir. Kiracının kendi faaliyetinden kaynaklanan izin eksiklikleri her durumda kiraya verene yüklenemez.

Taşınmazın ruhsata aykırı olması veya kullanım amacına uygun izin alınamaması, kira sözleşmesinin uygulanmasını etkileyebilir. Sözleşme kurulurken tarafların taşınmazın hukuki ve fiilî durumunu araştırıp araştırmadığı, kullanım amacının açıkça yazılıp yazılmadığı ve izin alma sorumluluğunun kime bırakıldığı incelenmelidir.

Kiracı, işyeri açmadan önce belediyeden veya ilgili idareden taşınmazın plan, ruhsat ve kullanım durumunu kontrol etmelidir. Kiraya verenin “ruhsat alınabilir” şeklindeki sözlü beyanları yerine, mümkün olduğunca yazılı bilgi ve belge alınmalıdır.

Gerekli ruhsatın alınamaması nedeniyle faaliyet yürütülemiyorsa kiracı kira bedelinin indirilmesini, sözleşmenin sona erdirilmesini veya uğradığı zararın karşılanmasını talep edebilir. Bu sonuçlar, ruhsat engelinin kimden kaynaklandığına ve tarafların sözleşmedeki yükümlülüklerine göre belirlenir.