Kısıtlılık ve vesayet altına alınma

Genel açıklama: Vesayet kurumu, kendi işlerini yeterince koruyamayan veya hukuki işlem yapma bakımından özel korumaya ihtiyaç duyan kişilerin hak ve menfaatlerini güvence altına almak amacıyla düzenlenmiştir.

Açıklama / detay içerik: Kişi, akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle işlerini göremiyor ve korunması için vesayet altına alınması gerekiyorsa kısıtlanabilir. Savurganlık, alkol veya uyuşturucu madde bağımlılığı, kötü yaşam tarzı ya da malvarlığını kötü yönetme nedeniyle kişinin kendisini veya ailesini darlık veya yoksulluğa düşürme tehlikesi varsa da vesayet gündeme gelebilir.

Kısıtlılık kararı kural olarak mahkeme tarafından verilir. Vasi, kısıtlı kişinin kişisel ve malvarlığına ilişkin menfaatlerini korumak ve onu hukuki işlemlerde temsil etmekle görevlendirilir. Bazı işlemlerde vasinin yanı sıra vesayet makamının veya denetim makamının izni gerekebilir.

Kişinin vesayet altına alınması, bütün hukuki işlemlerinin geçersiz olduğu anlamına gelmez. İşlemin niteliği, kısıtlılığın kapsamı ve vasiye tanınan yetkiler ayrı ayrı değerlendirilir. Kısıtlılık sebebi ortadan kalkarsa vesayetin kaldırılması istenebilir.

Temel maddeler: Vesayet kişinin korunması amacıyla uygulanır. Kısıtlılık kararı mahkeme tarafından verilir. Vasi, kısıtlı kişiyi korur ve temsil eder. Bazı işlemler için vesayet makamının izni gerekir. Sebep ortadan kalkarsa kısıtlılığın kaldırılması talep edilebilir.

Dikkat edilmesi gerekenler: Kişinin yaşlı olması tek başına kısıtlılık sebebi değildir. Sağlık raporu, kişinin fiilî durumu ve işlerini yönetme kapasitesi birlikte değerlendirilir. Vasi, kısıtlı kişinin malvarlığını kendi yararı için kullanamaz. Taşınmaz satışı, önemli borçlanma ve dava gibi işlemlerde özel izin şartları bulunabilir.